Belasting als beleidsinstrument

In dit rapport kijken wij terug op ons onderzoek Belastingen als beleidsinstrument uit 1999 en op de terugblik daarop in ons rapport Tussen beleid en uitvoering: lessen uit recent onderzoek van de Algemene Rekenkamer uit 2003.

Bij de meeste aanbevelingen die wij in 1999 deden zagen wij in 2003 nog ruimte voor verbetering. Daarom komen we in deze terugblik terug op de volgende onderwerpen:

• beleidsvoorbereiding: wordt de keuze van de belastinguitgave zorgvuldig gemaakt door toepassing van het toetsingskader?
• beleidsverantwoording: is verdere vooruitgang geboekt in de verantwoording van de belastinguitgaven?
• beleidsevaluatie: worden de belastinguitgaven eens per vijf jaar geëvalueerd en wordt in de evaluaties de effectiviteit onderzocht?

Wij concluderen dat de beleidsverantwoordelijke departementen in 2007 nog steeds weinig aandacht besteden aan een zorgvuldige afweging van de keuze voor een belastinguitgave en aan de verantwoording van de belastinguitgaven. Wij zijn van mening dat de belastinguitgaven -€ 10,6 miljard in 2007 - een even zorgvuldige afweging en verantwoording behoeven als andere subsidie-uitgaven. Dit besef is volgens ons nu nog onvoldoende aanwezig binnen de Rijksdienst. Het toetsingskader voor nieuwe of herziene belastinguitgaven wordt nauwelijks toegepast en ook de opvolging van de Rijksbegrotingsvoorschriften voor de verantwoording van de belastinguitgaven laat te wensen over. Daarmee is het toezicht door de minister van Financiën op de naleving van deze voorschriften onvoldoende.
Daar staat tegenover dat de verantwoording in de Miljoenennota verder is verbeterd. Overigens vinden wij wel dat de belastinguitgaven, net zoals de andere uitgaven, ook verantwoord zouden moeten worden in de jaarverslagen. Positief is ook dat de belastinguitgaven nu periodiek worden geëvalueerd en dat in het algemeen de effectiviteit van de regelingen daarin wordt meegenomen.