Zorgen voor toegankelijkheid in ouderen- en gehandicaptenzorg

• Conclusies
• Aanbevelingen
• Reactie staatssecretaris VWS

De minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport is eindverantwoordelijk voor de toegang in de zorg.

Conclusies

In de gezondheidszorg is betere informatie nodig over waarom vraag en aanbod niet op elkaar aansluiten. Bij de zorg voor lichamelijk en zintuiglijk gehandicapten is er genoeg informatie over de huidige vraag en het huidige aanbod, maar het is niet helder hoe vraag en aanbod in de toekomst veranderen. Bij de zorg voor verstandelijk gehandicapten is dat laatste inzicht er echter wel. Er is geen volledig beeld van zowel huidige als toekomstige zorgaanbod en zorgvraag in de ouderenzorg.

Instellingen geven beperkt informatie aan het zorgkantoor over vraag en aanbod, die daardoor moeilijk op elkaar af te stemmen zijn. De Algemene Rekenkamer constateert dat bij het indiceren van welke zorg iemand nodig heeft, rekening gehouden wordt met het huidige aanbod. Daardoor wordt de echte zorgvraag niet zichtbaar.

Als iemand vanwege een wachtlijst ergens niet terecht kan, wordt er zogenaamde overbruggingszorg (vaak thuiszorg) geregeld. Daardoor bestaat een deel van de wachtlijsten in de thuiszorg uit mensen die deze overbruggingszorg krijgen. De indicatieorganen kampen zelf soms ook met wachtlijsten.

Aanbevelingen

De Algemene Rekenkamer beveelt de minister aan om aan te geven welke informatie nodig is over de zorgvraag en het zorgaanbod. Een jaarlijkse analyse van de effecten van instroom, doorstroom (bijvoorbeeld van thuiszorg naar verpleging) en uitstroom is van belang. Er zijn rekenmodellen die hierbij behulpzaam kunnen zijn. De Algemene Rekenkamer heeft een model voor de ouderenzorg laten maken.

Als uit de analyse bijvoorbeeld blijkt dat de vraag naar zorg toeneemt, maar het aanbod achterblijft, kan de minister instellingen stimuleren om hun capaciteit uit te breiden. Bij zo'n analyse doet de minister er goed aan om rekening te houden met regionale verschillen.

Reactie staatssecretaris VWS

De staatssecretaris van VWS zegt in haar reactie dat veel aanbevelingen al worden uitgevoerd. De suggestie om vast te stellen aan welke informatie over zorgvraag en zorgaanbod behoefte is, neemt de staatssecretaris over. Verder is zij van mening dat de verzekeraar primair verantwoordelijk is voor aansluiting tussen vraag en aanbod.